ASM Programlama

[Psikoloq]

1 Neden Sembolik Makina Dili Öğrenilmelidir?

Kaynaklar:

Peter Abel 80x86 Assembly Language

The Art of Assembly Language

Microsoft Macro Assembler 5.0 ve 6.0



Assembler’da program yazabilmek için en azından bir Assembler derleyicisi ve bir de linker programı gereklidir. Borland firmasının assembler derleyicisi TASM.EXE dosyası, linker programı ise TLINK.EXE programıdır. Microsoft assembler derleyicisi ise MASM.EXE, linker programı ise LINK.EXE programıdır. Ayrıca bir assembler programının incelenmesi amacıyla "debugger" programları kullanılır. Borland firmasının TD.EXE Microsoft firmasının CV.EXE programları vardır.

Assembler (Sembolik Makine Dili) taşınabilir genel bir dil değildir. Tamamen Mikroişlemciye bağlı olarak değişir.





1) Zaman ve kapasite problemi olan kritik kodların makine dili seviyesinde yazılması gerekebilir.C bu tür kodlar için yüksek seviyeli kalmaktadır.

2) Aşağı seviyeli programlama bilgisi bilinç düzeyini artırır. Böylece problemlerin nedenleri daha iyi anlaşılır.


1.1 Mikroişlemcilerin Çalışma Biçimleri



Mikroişlemci, bellekle 3 grup uç yoluyla bağlıdır.




Mikroişlemci döngüsel bir biçimde işlemlerini gerçekleştirir. Yani;

1) Bir grup byte topluluğunu RAM’den okur (instruction fetch).

2) Bu byte topluluğunun hangi komut olduğunu yorumlar.

3) Bu komutu çalıştırabilmek için elektronik devreleri çalıştırır.

4) Tekrar birinci adıma dönülerek işlemler yinelenir.



Bazı mikroişlemcilerde makine komutlarının uzunlukları hep aynıdır (Özellikle RISC grup işlemciler). Oysa Intel gibi pek çok CISC ailesi işlemcilerde konutlar farklı uzunluklarda olabilir. Mikroişlemci komutu yorumladıktan sonra uzunluluğunu da elde etmiş olur. Böylece bir sonraki komutun yerini de saptayabilir.



Mikroişlemcinin önemli bir bölümü, işlemlerin yapılmasını sağlayan mantık devreleriyle kaplıdır. Makine komutlarının operantları belleğe ilişkin olabilir. Örneğin bir makine komutu "500 numaralı bellek bölgesindeki sayıyı 1 artır" biçiminde olabilir. Bu durumda işlemci komutu çalıştırırken bellekten yine okuma ve yazma yapmak zorundadır. Yani mikroişlemci yalnızca komutu elde etmek için değil, komut içerisindeki operantları elde etmek için de belleğe erişir.


1.1 Tipik Bir RAM’in Yapısı



RAM’ler entegre devre biçiminde üretilir. Dış dünya ile bağlantıyı sağlayan çeşitli uçları vardır. Bir RAM genellikle byte biçiminde organize edilmiş gözeneklerden oluşur. Her gözenek içerisinde tipik olarak 8 bit vardır. Ama 8 bit olması zorunlu değildir. RAM’ler genellikle kapasite olarak ;



gözenek sayısı * gözenekteki bit sayısıdır.



Örnek: 1024 * 8



1024 byte’lık bir RAM’de herhangi bir gözeneği seçebilmek için ikilik sistemde 10 tane elektriksel hat gerekir. Dışarıdaki bir devre bu uçlara 5 volt ya da 0 volt gerilim uygulayarak bir sayı oluşturur. RAM devresi de bu bilgiyi alarak hangi gözeneğin seçilmiş olduğunu anlar. Bir gözeneği seçmekte kullanılan bu uçlara RAM’in adres uçları denir. A0, A1, A2, ... biçiminde gösterilir. Bunun dışında gözenek seçildikten sonra okuma mı, yoksa yazma mı yapılacağını anlatmaya sıra gelir. Bu işlem ayrı bir uçtan yapılır. BU uca R / W ucu denir. Örneğin bu uca 5 volt uygulanırsa okuma yapılacağı, 0 volt uygulanırsa yazma yapılacağı anlamına geliyor olabilir. RAM’in gözeneklerdeki bilgiyi aktarmak için kullanılan bir veri ucu vardır.Bu uçlar genellikle D0, D1, D2, ... olarak isimlendirilir. (Analog, Linear, and Mixed-Signal Devices from Maxim/Dallas Semiconductor adresinden Akbil’in mekanizmasını öğrenebilirsin (1991 işlemci).) Bu durumda 1024 * 8’lik bir RAM de 10 tane adres ucu, 8 tane data ucu ve bir tane de R/W ucu olmalıdır. ve ek olarak başka uçlar da vardır.



RAM’den okuma şöyle yapılır:

1.Adım . Adres uçlarına gözenek numarası girilir.

2.Adım: R/W okuma konumuna getirilir.

3.Adım:Bir süre beklenir ve data uçları örneklenir.



Yazma işlemi ise şöyle yapılır:

1.Adım: Gözenek numarası adres uçlarına bırakılır.

2.Adım: R/W ucu yazma konumuna getirilir.

3.Adım: Yazılacak bilgi ikilik sistemde data uçlarına bırakılır.


1.2 CPU ile RAM Arasındaki Bağlantı



Genel olarak CPU’nun adres uçları RAM’in adres uçlarıyla, data uçları da RAM’in data uçlarıyla bağlantılıdır. Benzer biçimde CPU’nun kontrol uçları RAM’in çeşitli kontrol uçlarıyla bağlantılıdır.



Bir CPU’nun adresleyebildiği maksimum fiziksel RAM kapasitesi vardır. Bu kapasite CPU’nun adres uçlarının sayısıyla doğrudan ilgilidir. Örneğin Z-80 ve 8080 işlemcilerinin 16 adres ucu vardır. Bu işlemciler ancak 64 KB bellek kullanabilirler. Intel 286 işlemcisinin 24 adres ucu, 386 ve 486 işlemcilerinin 32 adres ucu vardır. İşlemcinin RAM’den bir seferde transfer edeceği bilgi veri data uçlarının sayısına bağlıdır. Z80 ve 8080 işlemcileri 8, 8086 ve 80286 işlemcileri 16, 386 ve 486 işlemcileri 32 data ucuna sahiptir.



CPU içerisindeki elektronik devrelerle bağlantılı olan RAM’den çekilen bilginin geçici süre saklanmasında kullanılan CPU içerisindeki küçük bellek bölgelerine register denir. Bir mikro işlemcinin kaç bitlik mikro işlemci olduğu register uzunluğu ile belirlenir. Örneğin 80386 işlemcisi 32 bitlik bir işlemcidir, çünkü 32 bit register’lara sahiptir. Bir mikro işlemcinin register uzunluğu işlemcinin bir hamlede kaç bitlik bilgi üzerinde işlem yapabildiğini anlatır. Örneğin 8086 16 bitlik bir mikro işlemcidir. 32 bit iki sayı toplanacak olsa bu toplama işlemi tek işlemde değil ancak iki işlemde yapılabilir(C’de int türü derleyiciyi yazanlar tarafından genellikle işlemcinin register uzunluğu kadar alınır).


Alıntıdır..

[Coast+]

gusel payLasım